ArcGIS Pro – Öznitelik Bilgilerine Göre Saydamlık

ArcGIS Pro’nun özelliklerinden birisi de bir öznitelik değerine göre katmanın saydamlığının ayarlanabiliyor olmasıdır. Bu özelliği göstermek için öneri olarak sunulan mesire alanında insan kaynaklı olası yangın durumunda etkilenebilecek alanların gösterildiği kurmaca bir örneği inceleyelim. Bu örnekte yangının ilk çıktığı yerde büyüklük ölçeği 5 ve yangın yayıldıça yani çıkış noktasından uzaklaştıkça büyüklük ölçeği 5’den 1’e doğru azalacak şekilde kurgulanmıştır. Bu büyüklük ölçeğine göre flora, fauna, yapılar ve yerleşim alanlarının bu olası yangından etkilenme dereceleri ise KayıpYuzdesi sütununda yüzde cinsinden ifade edilmiştir.

Aşağıdaki haritamızı daha okunaklı hale getirebilmek için yangın senaryosu üzerinden katmanların şeffaflık özelliğinden yararlanacağız:

Saydamlık ayarı Symbology penceresinden kontrol edilmektedir. Aşağıdaki ekran görüntüsünde işaretlenen butona tıkladığınızda “Vary symbology by attribute” sekmesi açılacaktır.

Artık özniteliklere göre katmanınızın görünümünü değiştirmeye yönelik seçenekleri görebilirsiniz. Transparency sekmesini genişletin; Expression Builder penceresini açmak için (Mavi ile işaretlenen) bir buton göreceksiniz.

Expression Builder,  Arcade Expressions kullanır. Bu örnekte kayıp yüzdesini ifade eden öznitelik bilgisi kullanılmıştır. Ancak Arcade kullanarak çok daha güçlü ve karmaşık ifadeler oluşturabilirsiniz. Expression Builder başlığınızı otomatik olarak “Custom” belirleyecektir. Dilerseniz örnekteki gibi değiştirebilirsiniz.

Aşağıdaki örnekte, KayipYuzdesi öznitelik alanından okunan değerlerin sonucunda verilerin sembolojisine saydamlık değerleri eklenmiştir. Kayıp yüzdesinin daha az olduğu yani yangının neden olabileceği hasarın daha az olduğu alanlar daha saydam görünmektedir.

Düşey histogram saydamlık aralığını göstermektedir. Yatay histogram ise veri dağılımını görmenizi sağlamaktadır. Bu durumda yangının ilk meydana geldiği konumda kayıp yüzdesinin çok daha yüksek olmasından dolayı diğer tüm değerler için semboloji en saydam bölüme yakın küçük bir aralıkta toplanmıştır. Daha düşük kayıp yüzdesine sahip alanların birbirinden ayrımını kolaylaştırıp daha iyi bir görüntü oluşturmak için değer kaydırıcısını yukarı doğru sürükleyebilirsiniz. Yüksek ve düşük saydamlık oranlarını da sırasıyla %10 ve %90 olarak ayarlayabilirsiniz. Bu yangın hasarının az olduğu yerleri şeffaf fazla olduğu yerleri daha opak hale getirecektir.

Son iki görüntüyü karşılaştırarak, bu tekniğin çalışılan verinin niteliklerini hızlıca ayırt etmeye nasıl yardımcı olduğunu görebilirsiniz. Bu işlem, ArcGIS Pro içindeki saydamlığı kontrol etmek için öznitelikleri kullanma yeteneği sayesinde, nispeten daha kolay bir şekilde gerçekleştirilebilmektedir.

 

ESRI Türkiye, 2018

Esri CityEngine ile Üç Boyutlu Bir Kent İnşa Edin – 2. Bölüm

Esri CityEngine ile Üç Boyutlu Bir Kent İnşa Edin – 2. Bölüm

Üç Boyutlu Kent Modeli Oluşturma

Esri CityEngine ile Üç Boyutlu Bir Kent İnşa Edin – 1. Bölüm” adlı blog yazımızda iki boyutlu verilerin nasıl içe aktarılacağını ele alınmıştı. Bu blog yazımızda, hazırladığımız iki boyutlu verileri CGA kurallarını kullanarak nasıl üç boyutlu modellere dönüştürdüğümüzü inceleyeceğiz.

Esri CityEngine’de üç boyutlu bir içerik oluşturmanın iki yolu vardır:

  • Üç boyutlu mimari içeriklerin çizim araçları kullanılarak manuel olarak oluşturulması
  • İki boyutlu şekillere kurallar uygulanarak üç boyutlu modellerin oluşturulması

CityEngine’in gücü CGA komut dosyaları sayesinde etkileşimli, dinamik ve parametrik üç boyutlu modellerinizi hızlıca üretebilmenizden gelmektedir. “Kentsel Tasarım Projelerinizi Esri CityEngine ile Oluşturun” adlı blog yazımızda, CityEngine’in ana konsepti olan kural tabanlı modelleme kavramından bahsetmiştik. Esri CityEngine’de modelle manuel olarak etkileşime giren ve üç boyutlu geometrileri modelleyen kullanıcının klasik müdahalesi yerine, görevler bir kural dosyasında soyut olarak tanımlanır.

CityEngine, üç boyutlu model oluşturabilmek için iki boyutlu şekiller, öznitelikler ve kurallar olmak üzere üç bileşene ihtiyaç duymaktadır. Şekiller her bir üç boyutlu model için başlangıç noktasıdır. Birinci bölümde anlatılan farklı içe aktarma tekniklerini kullanarak elde etmiş olduğunuz veriler, üç boyutlu model oluşturmak için kullanacağınız şekilleri temsil edecektir. Bu şekiller CityEngine’de CGA komut dosyalarındaki kurallar ile üç boyuta dönüştürülmektedir. Aslında kurallar şeklinize bir sonraki adımda ne olacağını tanımladığınız komutlardır.

Örneğin CGA komut dosyalarında ki kurallarda bir bina x birim uzunluğundaysa, o binanın x birim uzunluğunda olması gerektiğini yazabilirsiniz ya da bir alan yeşil alanı temsil etmekte ise, bu alanı ağaçlar ile doldurabilirsiniz. CGA komut dosyalarında bunlar gibi basit komutlara yer verebileceğiniz gibi arazi kullanım, kentsel gelişme ve mimari detayların kriterlerini içeren çok daha karmaşık komutlar da yazabilirsiniz. Oluşturmuş olduğunuz modelde her bir içerik için kurallar yardımı ile ne kadar fazla detay sağlarsanız, üç boyutlu içeriğin karmaşıklığı ve gerçek dünyadaki nesneye benzerliği de o kadar artacaktır. Bu nedenle CGA kurallarını kullanarak üç boyutlu modellerin üretilmesi için, yeterli düzeyde şekil ve öznitelik bilgisine sahip verilerin elde edilmesi önemlidir.

Model üretmek için kullanacağınız bu komutlar “extrude”, “split” veya “texture” gibi birçok üç boyutlu uygulamada yaygın olarak kullanılan komutlar da olabilir. Böylece daha önceden bu tür uygulamaları kullanan ve bu kavramlara hakim olan kullanıcılar CGA şekil oluşturma dil bilgisine kolayca adapte olabilir ve kısa sürede karmaşık mimari formlar üretebilir.

Temel bina oluşturma kural dizini üzerinden kural bileşenlerini inceleyecek olursak:

Bir CGA kuralının temel işlevi, bir başlangıç şekline belirli parametrelerin uygulanması sonucunda yeni bir şeklin oluşturulmasını sağlamaktır. Kural dizininin bu bölümünde bina taban alanını ifade eden şekle bir kural uygulanmaktadır. BinaTabanAlani burada başlangıç şeklidir, yani kural tarafından işlenen ilk şekildir. Başlangıç şekle, nihai modelin oluşturulması için extrude (yükseltme) ve component split (bileşen bölme) olmak üzere iki işlem uygulanmıştır. Extrude (yükseltme) işlemi, bina taban alanını tanımlayan ve bu şekli üç boyutlu kütle modele dönüştüren işlemdir. CityEngine’de işlemler üç boyutlu modelin oluşturulabilmesi için parametreleri kullanır. Bu örnekte, parametre binanın 5 birim yükseltildiğini belirtmek için kullanılmıştır. Bu sayısal bir değer olabileceği gibi aşağıdaki örnekteki gibi şeklin kendisinden gelen ya da CityEngine’de oluşturulmuş bir öznitelik değeri ile de ilişkilendirilebilir.

Burada attr komutu ile ifade edilen Yukseklik ve CatiTipi ise model için öznitelik oluşturmaktadır.  Her bir öznitelik için @Range komutu ile tanımlamış olduğunuz değişkenler çerçevesinde Navigator penceresinde seçim menüsü karşınıza çıkmaktadır. Bu sayısal değişkenleriniz için bir kaydırıcı iken sözel değişkenleriniz için açılır menü şeklinde Navigator penceresine yansımaktadır.

Component Split (Bileşen bölme) işlemi ise çatı, pencere, kapı gibi mimari detayları ekleyebilmeniz için kullanılan işlemdir. Bu örnekte, üç boyutlu modelin yüzeylerini tanımlayan bileşen parçaları çatı ve duvarlardır. Elde edilen bu çatı ve duvar bileşenlerinin de modelde işlenebilmesi için kural ile tanımlanmaları gerekmektedir.

Kurallar “–>” söz dizilimi ile tanımlanmaktadır. Bu örnekte tanımlanan Cati kuralı koşullu bir yapıyı temsil etmektedir. Koşullu yapı, bir kod parçasının sonucunu belirleyen bir mantıksal işlem anlamına gelir. CGA’de koşullu ifadeler “case-else” yapısıyla belirtilir. Burada kural olasılıksal değerlere göre tanımlanan çatı öznitelik bilgileri ile koşullu bir yapı sunmaktadır.  Yani eğer öznitelik bilgisinde çatı tipi beşik çatı olarak tanımlanmış ise bu BesikCati, eğer Sağrılı Çatı olarak tanımlanmışsa SagriliCati, diğer tüm tanımlamalar içinse DuzCati alarak adlandırılmıştır. Bu kuralda sadece yeni bir tanımlama yapılmış herhangi bir geometrik işlem uygulanmamıştır. Daha sonra bu yeni çatı tanımlamaları için CityEngine kural kütüphanesindeki çatı kuralları ile geometrileri oluşturulmuştur.

Kural dizinindeki duvar kuralı ile duvar bileşenine renk atanarak basit bir kural uygulanmıştır. Bu kural sonrasında modelinizin duvarları renk kodunuzdaki rengi alacaktır. Bu renk kou Hexadecimal ya da RGB renk değerlerini kullanabilir.

Kural örneğindeki gibi, binanın duvarlarına texture komutunu kullanarak kural yardımı ile kütüphanenizde yer alan dokulardan cephe giydirme işlemi gerçekleştirebilirsiniz. Hatta dinamik dokular üretebilmek için Facade Wizard kullanarak cephe giydirme işlemlerinizi daha da geliştirebilirsiniz. Bu konuda yazılmış “ESRI CityEngine Facade Wizard ile Dinamik Yapılı Dokular Oluşturun” adlı blog yazımızı inceleyebilirsiniz.

Nihai model, bir kural tarafından işlenecek son şekildir. Bu örnekte X. Olarak ifade edilen son model o bileşen için başka işlem yapılmayacağı son ürün olduğu anlamına gelmektedir.

Kurallarınıza // veya # veya /* */ karakterlerini kullanarak açıklama ekleyebilirsiniz. Açıklama, CGA kuralları yazılırken önerilen bir uygulamadır. Kuralın diğer insanlara açıklanmasına yardımcı olur, kodun her bölümünün amacını açıklar.

Uygulamak istediğiniz operasyona göre tüm bu kuralları oluşturduğunuzda modelinizi üretebilirsiniz. Oluşturmuş olduğunuz CGA kural dosyasını iki boyutlu şekillerinize atadığınızda saniyeler içinde üç boyutlu modeliniz üretilmiş olacaktır.

Esri CityEngine ile Üç Boyutlu Bir Kent İnşa Edin adlı blog serimizin üçüncü bölümünde video oyunları, sanal gerçeklik ve arttırılmış gerçeklik konuları ele alınacaktır.

 

Kentsel Tasarım Projelerinizi Esri CityEngine İle Oluşturun

Kentsel Tasarım Projelerinizi Esri CityEngine İle Oluşturun

CityEngine, alışık olduğunuz modelleme tekniklerinden çok daha kısa sürede kent modellerinin oluşturulması için benzersiz bir kavramsal tasarım ve modelleme çözümü sunan üç boyutlu modelleme yazılımıdır. CityEngine kullanarak oluşturmuş olduğunuz kent modelleri gerçek dünya özelliklerini yansıtabileceği gibi kurgusal tasarımlarınızı da yansıtabilir.

Standart bir CAD programı kullanılarak imar planlarında tanımlanan düzenlemeler ve kısıtlamalara ya da bir şehir plancısı veya kentsel tasarımcı tarafından tanımlanan kentsel gelişme kriterlerine göre üç boyutlu bir kent modeli üretmek oldukça zahmetli ve zaman alan işlemlerdir. Esri CityEngine ise bu tasarım kriterlerini ve kentsel gelişim kısıtlamalarını kurallara ve parametrik tasarımlara dönüştürmek için “prosedürel modelleme” tekniklerini kullanmaktadır. Diğer bir deyişle, detaylı üç boyutlu kent modelleri Esri CityEngine’de kural tabanlı modelleme kullanılarak oluşturulmaktadır.

Kural tabanlı modelleme; Esri CityEngine’e aktarılan iki boyutlu şekillerden kurallar yardımıyla etkileşimli, dinamik ve parametrik üç boyutlu model üretmek demektir. CityEngine’in hızlıca içerik oluşturabilmesinin arkasındaki sebep ise CGA olarak adlandırılan komut dosyası dilidir. Computer Generated Architecture’ın kısaltması olan CGA “bilgisayar tarafından üretilen mimari” anlamına gelmektedir. Bu komut dosyaları içerisindeki kurallar temel olarak üç boyutlu geometriler oluşturmak için yönlendirilen bir dizi sıralı görevlerdir. Kullanıcı basit ama güçlü bu CGA komut dosyalarını kullanarak kentteki her bir öğeye müdahale edebilir. Böylece kent modeli üretme süreçleriniz doğal bir kentsel tasarım sürecine dönüşmektedir. Bu yöntemi herhangi bir mekana ya da duruma kendini uyarlayabilecek bir DNA parçası üretmek gibi düşünebilirsiniz. CGA şekil oluşturma dilbilgisinin en büyük gücü kolay olmasıdır.

Aynı veri kümesine farklı kurallar uygulayarak farklı üç boyutlu kent modelleri üretebileceğiniz gibi, tanımlamış olduğunuz aynı tasarım kriterleri ile aynı veri kümesinde oluşabilecek tüm varyasyonları da üretebilirsiniz. Başka bir örnekle anlatmak gerekirse, bir kentsel tasarımcı veya şehir plancısı yeni kentsel gelişme alanı veya kentsel dönüşüm önerisi için düşündüğü farklı senaryoları karşılaştırabilir. Bu karşılaştırmayı belirli parametreleri değiştirerek hızlıca gözlemleyebilir.

Üretken tasarım olarak adlandırabileceğiniz bu süreç, bir modelin bileşeninin parametrelerinden birinde meydana gelen değişikliğin modelin diğer bileşenlerini de anında etkilemesi anlamına gelmektedir. Üretken tasarım yöntemlerinden olan parametrik tasarım ise algoritmaları kontrol etmenizi sağlayarak çok çeşitli modeller üretmenize olanak tanır. Akademik çalışmalara da konu olan bu parametrik tasarım anlayışı günümüz bilişim teknolojileri sayesinde gelişmeye devam etmektedir.

Doç. Dr. Olgu Çalışkan’ın karmaşıklık bağlamında tasarım kontrol fikri ile ilgili olarak, parametrik tasarımı çağdaş şehircilik anlayışıyla ilişkilendirilmesini konu alındığı “Parametric Design in Urbanism: A Critical Reflection” adlı makalesinde parametrik tasarım ve kentsel tasarım hakkında şu ifadelere yer verilmiştir:

Eş zamanlı olarak denetlenerek dinamik formlar ve desenler üreten, belirgin bir şekilde tanımlanmış algoritmalar tarafından yürütülen parametrik tasarım, özellikle mimaride öne çıkan yöntem haline gelmiştir. Kentsel tasarımda parametrik model kullanımı yaygın hale gelmesine rağmen şimdiye kadar kentleşme yönteminin gerçek ve olası uygulamasına yönelik eleştiriler nedeniyle sınırlı kalmıştır.

Alışkın olduğunuz yöntemler ile makalede tanımlandığı gibi bir parametrik tasarımın üretilmesi ve kontrol edilmesi mümkün değildir. Fakat günümüz bilişim teknolojileri sayesinde bilgisayar programları bu durumu olanaklı kılmaktadır. Bu tür bilişim teknolojilerinin kullanıldığı teknikler ile imar planlarına alternatif olarak uyarlanabilir esnek bir tasarım anlayışı, klasik kentleşme yöntemlerini de zamanla değiştirmektedir. Kentsel tasarımda parametrik model kullanımının da bu değişime hızla ayak uyduracağı yadsınamaz bir gerçektir. CityEngine, kural tabanlı modelleme yaklaşımı sayesinde geniş bir tasarım çeşitliliği elde etmek için nicel ve nitel verileriniz ile dinamik modeller üretmenizi sağlayan bir platformdur. Bu nedenle CityEngine, içinde şehir plancılarının ve kentsel tasarımcıların da bulunduğu birçok meslek grubunun parametrik model üretme iş süreçlerini hızlandırmaktadır.

Esri CityEngine ile eşzamanlı olarak denetlenebilir dinamik formlar üretmenizin ötesinde, ürettiğiniz formların tüm modelinize etkisi, toplam model alanı, hacmi ya da inşaat maliyeti gibi daha birçok özelliği kontrol panelleri sayesinde anında görüntüleyebilirsiniz. Bu bilgilerden raporlar ve grafikler üretebilirsiniz.

Tüm bunlara ek olarak, iyi bir kullanıcı deneyimi sunması gereken kentsel tasarım önerilerinizi çeşitli platformlarda kolayca paylaşarak tasarım süreçlerinize halkın katılımını sağlayabilirsiniz. Bu paylaşım platformları şunlardır:

CityEngine web scene, CityEngine’de oluşturmuş olduğunuz modelin statik bir formudur. CityEngine’de üretilen tüm modeller, araziler ve yol ağları tek bir .3ws dosyasında bir araya getirilir. Bu dosya daha sonra ArcGIS Online veya Portal’a bir öğe olarak eklenerek kullanıcı odaklı etkileşime olanak tanıyan tarayıcı tabanlı bir üç boyutlu ortam haline getirilir. Tarayıcı tabanlı bu üç boyutlu ortam sayesinde herhangi bir program kurulumu gerektirmeden herkes modellerinizi görüntüleyebilir hatta düşüncelerini yorum ekleyerek bildirebilirler.

CityEngine ile oluşturmuş olduğunuz modeli 360 VR olarak da paylaşabilirsiniz. Böylece, 360 sanal gerçeklik gözlüğünü kullanarak, modellerinizi tamamen sürükleyici bir üç boyutlu sanal gerçeklik içinde keşfedebilirsiniz.

Yazımızda anlatılan CityEngine uygulamasının kentsel senaryoları kural tabanlı kontrol edilebilir parametreler ile dinamik olarak oluşturma ve karşılaştırma gibi birçok yeteneği sayesinde şehir plancıları ve kentsel tasarımcılar arasında kullanımı artmıştır. Fakat sahip olduğu kullanıcı dostu ara yüzü, yazımı kolay kural tabanlı modelleme sunması ve büyük kent ortamlarını çok hızlı üretebilmesi film ve eğlence sektöründe de yaygınlaşmasını sağlamıştır. “Video oyunlarında CityEngine” adlı blog yazımızı da okuyarak CityEngine’in video oyunlarında nasıl kullanıldığı hakkında bilgi alabilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için aşağıdaki bağlantılardan faydalanabilirsiniz:

Kaynakça:

  • Çalışkan, O. (2017) Parametric Design in Urbanism: A Critical Reflection, Planning Practice & Research
ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud ile Haritanızı Oluşturun

ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud ile Haritanızı Oluşturun

Bir önceki ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud: Adobe Photoshop ve Illustrator Kullanıcıları İçin Doğrudan Esri İçeriğine Erişim İmkanıadlı yazımızda ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud eklentisinin tasarımcılara aşina oldukları Adobe uygulamaları içerisinden binlerce haritaya ve coğrafi içeriğe erişim imkanı sunduğundan bahsetmiştik. Uygulamanın yeteneklerini ve kullanıcıların ücretsiz olan bu uygulamayı nereden edinebileceklerini ele almıştık. Bu yazımızda ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud kullanarak nasıl harita oluşturacağımızı inceleyeceğiz.

Bu uygulamayı kullanmak için üç aşamalı bir iş akışını izlemeniz gerekmektedir. Bu iş akışının ilk aşaması haritanızın ve içeriğinizin üretilmesidir. Bu uygulamanın temel amacı Adobe Creative Cloud kullanıcılarına web haritalarını sunarak bu haritaları doğrudan ArcGIS Online’dan Adobe tasarım ortamına indirebilmelerini sağlamaktır. Bu nedenle haritanızı oluşturmak için ArcGIS Online kullanıcıları tarafından paylaşılmış içeriklerden, açık kaynaklı verilerden ve Living Atlas of the World’deki içeriklerden yararlanabilirsiniz. Eğer kendinize ya da çalışma konunuza özgü haritalar üretmek istiyorsanız, ArcGIS Online’da ya da ArcGIS masaüstü uygulamalarında içeriklerinizi, haritalarınızı üretebilirsiniz.

Uygulamanın ikinci aşaması, ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud uygulamasının yeteneklerini kullanarak haritalarınızın görselleştirilmesidir. ArcGIS Online’da barındırılan içeriğinizi Adobe Creative Cloud platformunda görüntüleyebilmeniz için uygulamayı Adobe Add-ons Marketplace sayfasından indirmeli ve ardından ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud eklentisini aktif etmek için Window sekmesi Extentions seçeneğinden ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud’a tıklamalısınız.

ArcGIS Maps: Mapboards ve ArcGIS Sign In pencereleri açılacaktır. Eğer Sign In penceresi otomatik olarak açılmazsa Mapboards penceresindeki Start butonuna tıklayarak açabilirsiniz. ArcGIS Online içeriklerinize erişebilmeniz için ArcGIS Online hesap bilgilerinizi kullanarak giriş yapmanız gerekmektedir. Eğer ArcGIS Online hesabına sahip değilseniz deneme sürümü için buradan hesap oluşturabilir ya da herkese açık ArcGIS Online içeriğine erişim sağlayan Complimentary Access seçeneğini kullanarak yetkilendirme kodu talep edebilirsiniz. Sign In to ArcGIS Online seçeneğini kullanarak ise kurumsal ya da bireysel ArcGIS Online hesap bilgileriniz ile giriş yapabilirsiniz.

Giriş işlemlerinizi tamamladıktan sonra içeriğinizi Adobe Creative Cloud platformunda düzenleyebilmek için yapmanız gerekenler 4 adımda özetlenebilir.

Adım1: Çalışma alanınızın seçilmesi

Bu adımda çalışma alanınızı seçmeniz gerekmektedir. Daha önceden seçmiş olduğunuz bir çalışma alanını yükleyebileceğiniz gibi manuel olarak yeni bir çalışma alanı da çizebilirsiniz. Eğer bir harita hazırlıyorsanız dikkat etmeniz gereken üç konu vardır: haritanızın görüntülenmesini istediğiniz coğrafi alanı, haritanızın ölçeği ve gerçekteki kağıt boyutunuz. Bu uygulama bu üç faktörün eş zamanlı yönetilmesini sağlamaktadır. Yani Adobe uygulaması içerisinde bir sayfa boyutu tanımlarsanız ve ölçek tanımlarsanız haritanız için çalışma alanınız kendiliğinden ayarlanacaktır. Bu ayarlamaları Mapboard Options penceresinden gerçekleştirebilirsiniz.

Adım2: ArcGIS’de barındırılan içeriklerinizi ekleyin ya da haritanızı seçin

Çalışma alanınızı tanımladıktan sonra “preview and add content” butonuna tıklayarak ArcGIS Compilation penceresini açabilirsiniz. Bu pencerede daha önceden oluşturmuş olduğunuz bir web haritasını ekleyebileceğiniz gibi ArcGIS Online ya da portalınızda paylaşmış olduğunuz katmalarınızı da ekleyebilirsiniz.

Adım 3: Verilerinizi görselleştirin

Haritanızı oluşturmak için ihtiyacınız olan katmanları ekledikten sonra Content penceresinden “Filter” seçeneği ile eklemiş olduğunuz katman içerisindeki verilerinizin özniteliklerinde sorgulama yaparak haritanıza eklenecek verilerinizi filtreleyebilirsiniz. “Manage Labels” seçeneği ile katman bilgilerinizi detaylarınızın üzerinde etiketleme olarak görselleştirebilirsiniz. “Change Style” seçeneği ile ise katman sembolojilerinizi düzenleyebilirsiniz.

Hazırlamış olduğunuz haritanızı Adobe platformunda düzenleyebilmeniz için “Sync map into artwork layers” butonuna tıklayarak indirebilirsiniz.

Adım 4: Adobe araçlarını kullanarak haritanızı özelleştirin

Bu adımda alışık olduğunuz Adobe araçlarını kullanarak haritanızı düzenlemeye devam edebilirsiniz. İndirmiş olduğunuz haritanızın ölçek bilgisi, logo gibi detaylar da dahil olmak üzere ilgili tüm katmanları Layers penceresinde görebilirsiniz. Photoshop raster veri düzenleme uygulaması olduğundan ArcGIS Online’dan Photoshop uygulaması içine indirdiğiniz verileriniz raster veri olacaktır. Eğer vektör veriler ile çalışmak istiyorsanız Adobe Illustrator’ı kullanabilirsiniz.

Bu uygulamayı kullanmak için üç aşamalı bir iş akışının izlenmesi gerektiğini ifade etmiştik. Uygulamanın üçüncü ve son aşaması ise, hazırlamış olduğunuz haritanın paylaşılmasıdır. Lejantı ve başlığı olmayan bir harita aktarmak istediklerinizi tam olarak yansıtamayacağından bu adımda haritanıza başlık ve lejant ekleyebilirsiniz. Böylece hikayenizi anlatan, markanızı öne çıkartan, verilerinizi en iyi bicimde görselleştiren bir haritayı alışık olduğunuz araçları kullanarak hazırlamış olursunuz.

Ürün hakkında daha fazla bilgi edinebileceğiniz bağlantılar şu şekildedir;

  • ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud ürününün sayfasını ziyaret ederek daha fazla bilgi edinebilirsiniz.
  • GeoNet Community: GeoNet topluluğuna katılarak ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud ile ilgili tartışmaları takip edebilirsiniz.
  • Esri Documentation Page:ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud hakkında daha fazla bilgi ve yardım almak için Esri Dokümantasyon Sayfasını ziyaret edebilirsiniz.
  • YouTube:Güncellemeler hakkında düzenli olarak yayınlanan videoları 
  • ArcGIS Blog:ArcGIS Maps for Adobe Creative Cloud ile ilgili duyuruları ve hikayeleri hem Esri’nin hem de Esri Türkiye’nin blog yazılarından takip edebilirsiniz.
  • Adobe Blog: Esri ArcGIS Maps ile Adobe Creative Cloud entegrasyonu ile ilgili yazılar için Adobe’un Blog sayfasını takip edebilirsiniz.
  • Uygulamayı indirmek için Adobe Add-ons Marketplace sayfasını ziyaret edebilirsiniz.
  • Ücretsiz ArcGIS Online deneme sürümü için buradan kayıt olabilirsiniz.

 

ArcGIS Pro ile Mini Atlas Oluşturmak

ArcGIS Pro ile Mini Atlas Oluşturmak

Büyük bir haritanın en güzel yanı her şeyi aynı anda görmenizi sağlamasıdır ancak bu haritanın sorunu ise her şeyi bir anda görebiliyor olmanızdır. Bazen anlaşılması da biraz zor olabiliyor, değil mi? Genellikle küçük haritalar daha çok sevilir çünkü kullanışlıdırlar ve yanınızda taşınabilirler. Bu blog yazısı küçük haritalardan oluşan bir atlasın hikayesini anlatmaktadır. ArcGIS Pro ile hazırlamaya başladığım, haritaların basılması ve kitapçığa dönüştürülmesi ile tamamladığım bu sürecin sonucunda elde ettiğim haritalar dikkatinizi küçük bir sayfaya odaklayan farklı bir harita okuma deneyimi sunmaktadır.

Kullanılan Veriler

Türkiye nüfusunun yaklaşık %18,6’sının İstanbul’da yaşadığı gerçeğini hepimiz biliyoruz. Küçük atlasımızın konusu, Marmara Bölgesi nüfus dağılımını göstererek bu dramatik senaryoyu yansıtmaktır. Bu atlas, 2017 TÜİK nüfus verilerinin mevcut bir takım mekansal veri kümesi ve ArcGIS Editor for OpenStreetMap aracılığıyla Open Street Map’den/ten elde edilen mekasal veri setleri birleştirilerek oluşturulmuştur.

Görselleştirme

İl ve ilçelerin nüfus verileri “Propotional Symbol” yöntemi kullanılarak görselleştirilmiştir.

2017 nüfus verilerine göre en küçük yerleşim 2.254 nüfus ile Bilecik’in İnhisar ilçesi’ne en küçük sembol atanırken, 15.029.231 nüfusu ile en büyük yerleşim olan İstanbul’a en büyük boyutlu sembol atanmıştır. Diğer tüm semboller bu iki değer arasında nüfusa oranla değişmektedir. Büyük semboller alttaki diğer coğrafi detayları görmemizi engelleyeceğinden oluşturduğumuz bu sembolleri saydamlaştırmak iyi bir fikir olabilir. Böylece üst üste gelen sembolleri de görebilirsiniz. “Color Properties” ten saydamlığı aşağıdaki görseldeki gibi ayarlayabilirsiniz.

Etiketleme

Peki oluşturmuş olduğumuz nüfusları gösteren bu sembollerin hangi yerleşime ait olduğunu nasıl görüntüleyeceğiz? Tabii ki ArcGIS’in etiketleme kabiliyetlerini kullanarak. Tüm detaylar için aynı türden bir etiketleme kullanmak, yerleşim adlarında karmaşaya neden olacağından istediğimiz görünümü bizlere sunmayacaktır. Bu nedenle nüfusun daha fazla olduğu yerleşmeleri tanımladığımız semboller daha büyük olacağından, bu yerleşimlerin etiketinin de büyük puntolar ile yazılmış olması tercihimiz olacaktır. İstediğimiz bu görünümü elde etmek için etiketleme sınıflarını kullanacağız.

Bu atlası üretmek için kullandığımız her bir etiket sınıfı için SQL sorgulamaları şu şekildedir.

Nüfusu 1,000,000’dan fazla olan yerleşimler için;

Sınıf 1: Nüfus2017 is Greater Than or Equal to 1,000,000

Nüfusu 1,000,000 ile 500,000 arasında olan yerleşimler için;

Sınıf 2: Nüfus2017 is Less Than 1,000,000 And is Greater Than or Equal to 500,000

Nüfusu 500,000 ile 100,000 arasında olan yerleşimler için;

Sınıf 3: Nüfus2017 Less Than 500,000 And Nüfus2017 is Greater Than or Equal to 100,000

Nüfusu 100,000’den daha az olan yerleşimler için;

Sınıf4: Nüfus2017 is Less than 100,000

Her etiket sınıfı için aynı yazı tipini farklı boyutlarla kullanabilirsiniz ya da renklerini değiştirebilirsiniz. Ayrıca, bu çalışmada en küçük etiket sınıfı diğerlerinden farklı olacak şekilde tasarlanmıştır, çünkü bu etiketleri sembolün orta noktasına konumlandırmaktansa dışında konumlandırmak zaten küçük olan bu sembolün görünmesini sağlayacaktır. Etiketleme hakkında daha fazla bilgi edinmek isterseniz ArcGIS Pro’nun Etiketleme Yetenekleri” blog yazımızı inceleyebilirsiniz.

Çıktı

Haritanızı, görselleştirmeyi ve etiketleme işlemlerinizi tamamladığınızda, Layout kısmından çıktı haritanızın düzenini oluşturmak için bir kâğıt boyutu seçin. Atlasınızda yer almasını istediğiniz her bir haritanız için “Map Frame” ekleyerek, çıktı almak istediğiniz haritalarınızın boyutlarını ayarlayabilirsiniz. Bu küçük atlas için benim kullandığım çıktı boyutları 10cmx10cm ve 10cm x 20cm’dir.

Atlasınızda yer almasını istediğiniz her bir harita için yeni bir harita çerçevesine ihtiyacınız olacaktır. Bu atlasta 16 harita bulunmaktadır. İsterseniz bu haritaları aynı ölçekte tutarak aynı haritanın parçaları gibi kurgulayabilirsiniz. Eğer her bir haritanız için ölçeğiniz değişecekse haritalarınızda kullandığınız ölçeği mutlaka belirtmelisiniz.

Harita çerçevelerinizden birine sağ tıklayıp “Activate” seçeneğini seçerek haritanızı etkinleştirebilirsiniz.

Seçtiğiniz harita etkinken yakınlaşıp uzaklaşma işlemi sadece o haritanızın ölçeğini değiştirecektir. Tüm haritalarınız için en iyi görünümü elde ettiğiniz ölçeği seçebilirsiniz. Her bir haritanız için kullandığınız ölçeği çıktı haritanızda göstermek için “Insert” sekmesinden ölçek ekleyebilirsiniz. Aktif harita seçiminizi isterseniz Layout sekmesinden “Close Activation”a tıklamalısınız.

Gösterim

Çalışmamızda bir atlas oluşturduğumuzdan haritalara ek olarak birkaç sayfaya daha ihtiyacımız olacak. Bu sayfalar, kapak sayfası, tüm Marmara Bölgesi’ndeki illeri gösteren genel bir harita, nüfus verilerinin yer aldığı tablo ve bir de gösterimi içermektedir.

Kullandığımız gösterim anahtarı biraz alışık olduklarımızın dışında. Bu anahtarı oluşturmak için izlemeniz gereken adımlar şu şekildedir:

  1. Nokta geometrisine sahip bir “Feature Class” oluşturun. Oluşturduğunuz haritaların dışındaki bir alana önce iki nokta koyun.
  2. Asıl gösterimimizi oluşturacak semboller için ihtiyacımız olan beş adet noktayı birebir aynı konumda çizin. Noktaları tam olarak aynı konuma koyabilmek için ekranınızın sol at köşesinde bulunan “Snapping” araçlarını kullanabilirsiniz.
  3. Öznitelik tablosuna nüfus verilerimizi işlemek için “Long Integer” tipinde yeni bir sütun oluşturalım. Oluşturduğumuz ilk iki nokta semboloji işlemimiz için gerekli oranlamayı yapmamızı sağlayacağından öznitelik tablosuna birisi için en küçük yerleşimimizin nüfusu olan 2.254 değerini, ikinci noktamıza ise en büyük yerleşimimizin nüfusu olan 15.029.231 değerini girelim. Bu iki nokta gösterim anahtarımızda yer almayacak sadece sembolleri doğru oranlarda gösterimde ifade etmek için kullanılacaktır.
  4. Bu örnek için diğer beş noktanın özniteliklerine 100.000, 500.000, 1.000.000, 2.500.000 ve 5.000.000 değerleri girilmiştir. Bunlar gösterim anahtarımızı oluşturacak değerlerdir.
  5. Ana haritanızda kullandığınız aynı semboloji metodunu ve renkleri burada kullanmalısınız. Nüfus için en küçük ve en büyük değerleri kullandığımızdan dolayı boyutlar gerçek değerleri yansıtacaktır.

Elde ettiğiniz görüntü hedef tahtasına benzeyen aşağıdaki görsele benzeyecektir.

Gösterim katmanınız için semboloji özelliklerinin “Layers” sekmesindeki Y değerini “- %50” olarak değiştirirseniz, sembolleriniz aşağıdaki görsele benzeyecektir.

İstediğimiz görünümü hala tam olarak elde edemedik. Semboller için kullandığımız renkler saydam olduğundan bu semboller üst üste geldiğinde renkleri farklıymış gibi görünmektedir. Tabi ki bunun için de bir çözümümüz var. Katmanınızı kopyalayın, birinci katmanda semboloji ayarlarından halkaların içindeki mor rengi silin ve sadece dış çerçevelerin görünmesini sağlayın.

İkinci katman için ise “Definition Query” kullanarak en büyük sembole sahip olan (nüfus2017 değeri 5.000.000 olan) detayın görünmesini sağlayın.

Layout pencerenizde halkaların göstermiş olduğu nüfus değerlerini yazabilirsiniz.

Son aşama olarak oluşturmuş olduğunuz bu haritaların çıktısını alıp bir kitapçık haline getirerek siz de kendi atlasınızı oluşturabilirsiniz.

 

 

 

Bu yazı için bir etiket bulunmamaktadır.